Tuổi chịu trách nhiệm hình sự

2016-07-25 20:54:51 GMT+7

Theo quy định tại Bộ luật hình sự, chỉ những người có năng lực trách nhiệm hình sự (hoặc pháp nhân thương mại) có hành vi nguy hiểm cho xã hội mới có thể chịu trách nhiệm về mặt hình sự do hành vi của mình gây ra.



Độ tuổi là yếu tố quan trọng trong việc xác định có phải chịu trách nhiệm hình sự hay không (ảnh minh hoạ)

Năng lực trách nhiệm hình sự bao gồm độ tuổi và/hoặc năng lực hành vi dân sự. Tức là phải lớn đến một độ tuổi nào đó, hoặc không bị bệnh về tâm thần chẳng hạn (mất năng lực hành vi dân sự) thì mới phải phải chịu trách nhiệm hình sự.

Điều 12 Bộ luật hình sự 2015 quy định về tuổi chịu trách nhiệm hình sự như sau:

1. Người từ đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm, trừ những tội phạm mà Bộ luật này có quy định khác.

Giải thích: Quy định này có thể hiểu là người dưới 16 tuổi thì về cơ bản không phải chịu trách nhiệm hình sự nếu có những hành vi có dấu hiệu phạm tội với các tội danh quy định tại Bộ luật hình sự. Chẳng hạn như tội cố ý gây thương tích. Trừ những trường hợp sau đây:

2. Người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự về tội giết người, tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác, tội hiếp dâm, tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi, tội cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi, tội cướp tài sản, tội bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản; về tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng quy định tại một trong các điều sau đây:

a) Điều 143 (tội cưỡng dâm); Điều 150 (tội mua bán người); Điều 151 (tội mua bán người dưới 16 tuổi);

b) Điều 170 (tội cưỡng đoạt tài sản); Điều 171 (tội cướp giật tài sản); Điều 173 (tội trộm cắp tài sản); Điều 178 (tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản);

c) Điều 248 (tội sản xuất trái phép chất ma túy); Điều 249 (tội tàng trữ trái phép chất ma túy); Điều 250 (tội vận chuyển trái phép chất ma túy); Điều 251 (tội mua bán trái phép chất ma túy); Điều 252 (tội chiếm đoạt chất ma túy);

d) Điều 265 (tội tổ chức đua xe trái phép); Điều 266 (tội đua xe trái phép);

đ) Điều 285 (tội sản xuất, mua bán, trao đổi hoặc tặng cho công cụ, thiết bị, phần mềm để sử dụng vào mục đích trái pháp luật); Điều 286 (tội phát tán chương trình tin học gây hại cho hoạt động của mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử); Điều 287 (tội cản trở hoặc gây rối loạn hoạt động của mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử); Điều 289 (tội xâm nhập trái phép vào mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử của người khác); Điều 290 (tội sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản);

e) Điều 299 (tội khủng bố); Điều 303 (tội phá hủy công trình, cơ sở, phương tiện quan trọng về an ninh quốc gia); Điều 304 (tội chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí quân dụng, phương tiện kỹ thuật quân sự).


Như vậy, ta có thể thấy là người dưới 14 tuổi thì sẽ không bao giờ bị đưa ra xét xử hay truy cứu trách nhiệm hình sự, dù thực hiện bất kỳ hành vi nào có dấu hiệu của tội phạm.

Ví dụ: cậu bé A 8 tuổi dùng súng của bố bắn chết cậu bé B. Trong trường hợp này do cậu bé A dưới 14 tuổi, nên hành vi bắn chết người của cậu không bị xem là hành vi phạm tội.
Công ty luật hợp danh Ecolaw giữ bản quyền nội dung trên website này
Trụ sở: 23 Lê Lư, P. Phú Thọ Hoà, Q. Tân Phú, TP. Hồ Chí Minh
Website: www.ecolaw.vn - Email: ecolaw1@ecolaw.vn